CHOOSE YOUR LANGUAGE
  • Որոնում Որոնում
×
Դիտումների քանակ90

Եթե չես բանակցում, քո փոխարեն որոշումն ընդունում են ուրիշները

Եթե չես բանակցում, քո փոխարեն որոշումն ընդունում են ուրիշները

 Ինչպես պահպանել սուբյեկտայնությունը 


1992-1994 թվականների պատերազմի ժամանակ առաջին նախագահը պարբերաբար ասում էր օտարերկրյա դիվանագետներին եւ լրագրողներին, որ խաղաղության հասնելու «տեխնոլոգիան» պետք է բաղկացած լինի երկու փուլերից՝ սկզբից հրադադար առանց որեւէ նախապայմանների, հետո կարգավորման վերաբերյալ բանակցություններ: Եվ ոչ թե հակառակը, որովհետեւ հնարավոր չէ խոսել ապագա կարգավորման տարրերի մասին, երբ մարտական գործողությունները շարունակվում են։
 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ին հրադադարի մասին եռակողմ հայտարարություն եղավ (ուրիշ հարց, որ այդ հայտարարության շատ կետեր հետագայում չէին կատարվում): Հրադադարի պայմաններն ինքնին մեզ համար չափազանց անբարենպաստ էին: Դրա հիմնական պատճառն այն էր, որ Հայաստանի ղեկավարը ոչ մի պատկերացում չուներ (եւ չունի) արտաքին քաղաքականության, դիվանագիտության, պետությունը ղեկավարելու մասին՝ մանավանդ պատերազմական վիճակում: 
Բայց բոլոր դեպքերում զինադադարը կնքվեց: Դրան պետք է հաջորդի քաղաքական կարգավորումը: Եվ այստեղ էլ  Հայաստանի իշխանությունն ընտրեց վատագույն տարբերակը: 
Բանակցություններ, ըստ էության, չկան. Հայաստանը պարբերաբար կատարում է Ադրբեջանի պահանջները, որոնց մի մասը, իմ կարծիքով, առավել նվաստացուցիչ է՝ փոխել Սահմանադրությունը, օրենքները եւ պետական խորհրդանիշները:
Այդ անվերջ զիջողականությունը, իմ գնահատմամբ, արկածախնդրություն է, որը տանում է պատերազմի: Նույնպիսի արկածախնդրություն կլիներ, իհարկե, բանակցություններից հրաժարվելը: Ադրբեջանի հետ անհրաժեշտ է բանակցել եւ հաշտության գալ: Հակառակ դեպքում մեր փոխարեն, ըստ էության, բանակցելու են ուրիշները, եւ հետո մեզ դեմ կտան իրենց որոշած տարբերակը: Ամենավատ բանը, որը կարող է լինել, սուբյեկտայնության կորուստն է: Այս ամենը ես հիշեցի, որովհետեւ, կարծես թե, մոտենում է ռուս-ուկրաինական հրադադար հաստատելու պահը: 
Չեմ ասում, որ դա վաղը տեղի կունենա, պատերազմը կարող է եւս մի քանի ամիս տեւել: Բայց, իմ տպավորությամբ, կան Ռուսաստանից, Չինաստանից եւ ԵՄ-ից եկող համապատասխան ազդակներ: Եվ դարձյալ ինձ թվում է, որ պետք է գործի երկու փուլերի սկզբունքը՝ սկզբից հրադադար, հետո կարգավորման մասին բանակցություններ: Ոչ թե այնպես, ինչպես 2022 թվականի մարտին Անթալիայում եւ Ստամբուլում էր, որտեղ քննարկվում էին տարածքների եւ Ուկրաինայի կարգավիճակի հարցերը: 
Ինձ թվում է, տեսանելի ապագայում հնարավոր կլինի հրադադար կնքել՝ այնպես, որ կողմերից ոչ մեկը դեմքը չկորցնի: Ընդունել ներկայիս «ստատուս-քվոն»՝ ուկրաինացիների համար ծանր կլինի: Բայց այս դեպքում նույնպես կարելի է արձանագրել, որ բանակցություններից հրաժարվելը կբերի, ի վերջո, նրան, որ Ռուսաստանն ու Միացյալ Նահանգներն ինչ-որ բան կպայմանավորվեն՝ առանց Ուկրաինային հարցնելու: Եթե որեւէ մեկին թվում է, որ այդ երկրները երբեք չեն պայմանավորվի, նա ծանոթ չէ ո՛չ պատմությանը, ո՛չ դիվանագիտությանը: Ընդհանրապես, ես զգում եմ պրագմատիզմի որոշակի միտում թե՛ մեծ տերությունների, թե՛, օրինակ, հարեւան Վրաստանի դեպքում: Որքան էլ հուժկու լինեն ներկայիս վարչապետ Իրակլի Կոբախիձեի դեմ բողոքները, այդ կառավարության համար, որքան հասկանում եմ, սուբյեկտայնությունն առաջնային է: Իսկ դա, կրկնեմ, ենթադրում է սեփական, առանձին հարաբերություններ «խնդրահարույց» երկրների հետ:
 Արամ ԱԲՐԱՀԱՄՅԱՆ 
«Առավոտ» օրաթերթ
 

  • Լրահոս
  • Close
Ճապոնիա. 1880-Ականներ

25-07-2024 | 18:23

Ճապոնիա. 1880-ականներ
Ադրբեջանը Սպառնում Է Հայաստանին

25-07-2024 | 17:36

Ադրբեջանը սպառնում է Հայաստանին
Սպասվում Են Տեղումներ

25-07-2024 | 17:06

Սպասվում են տեղումներ
Խաղաղության Պայմանագրի Հայաստանի Պատասխան Առաջարկները Մշակման Փուլում Են

25-07-2024 | 15:39

Խաղաղության պայմանագրի Հայաստանի պատասխան առաջարկները մշակման փուլում են
Տեսանյութ. Սելին Դիոնը՝ Փարիզի Օլիմպիական Խաղերի Բացման Երգչուհի

25-07-2024 | 14:11

Տեսանյութ. Սելին Դիոնը՝ Փարիզի Օլիմպիական խաղերի բացման երգչուհի
Գերմանիայի Խոշորագույն Օդանավակայանում Ակտիվիստներն Իրենց Սոսնձել Են Թռիչքուղու Վրա. Չեղարկվել Է Մոտ 140 Չվերթ

25-07-2024 | 13:12

Գերմանիայի խոշորագույն օդանավակայանում ակտիվիստներն իրենց սոսնձել են թռիչքուղու վրա. չեղարկվել է մոտ 140 չվերթ
Հհ-Ի Ամենամեծ Շինարարական Օբյեկտն Է՝ 214 Մլն Դոլար Արժեքով. Սանոսյանը՝ Ագարակ-Քաջարան 32 Կմ Հատվածի Շինարարության Մասին

25-07-2024 | 12:54

ՀՀ-ի ամենամեծ շինարարական օբյեկտն է՝ 214 մլն դոլար արժեքով. Սանոսյանը՝ Ագարակ-Քաջարան 32 կմ հատվածի շինարարության մասին
500 Միլիոն Դոլարի Սպառազինության Հայ-Իրանական Գործարքի Մասին Տեղեկությունը Կեղծ Է

25-07-2024 | 11:49

500 միլիոն դոլարի սպառազինության հայ-իրանական գործարքի մասին տեղեկությունը կեղծ է
Թուրքիայի Ախ Նիստին Կքքննարկվեն Հայ-Ադրբեջանական Հարաբերությունները

25-07-2024 | 11:11

Թուրքիայի ԱԽ նիստին կքքննարկվեն հայ-ադրբեջանական հարաբերությունները
Ուղիղ. Կառավարության Նիստի Օրակարգում 36 Հարց Է, Որից 32-Ը Չի Զեկուցվում. Եւս 2 Հարց Գաղտնի Է

25-07-2024 | 11:08

Ուղիղ. Կառավարության նիստի օրակարգում 36 հարց է, որից 32-ը չի զեկուցվում. ևս 2 հարց գաղտնի է
Մոսկվայում Ավտոմեքենայի Պայթեցման Մեջ Կասկածվողը Թուրքիայում Ձերբակալվել Է

24-07-2024 | 23:30

Մոսկվայում ավտոմեքենայի պայթեցման մեջ կասկածվողը Թուրքիայում ձերբակալվել է
Արտավազդ Փելեշյանի «Հավերժական Լույս» Լիբրետոն Կհամալրի Օպերայի Եւ Բալետի Ազգային Թատրոնի Խաղացանկը

24-07-2024 | 18:58

Արտավազդ Փելեշյանի «Հավերժական լույս» լիբրետոն կհամալրի Օպերայի և բալետի ազգային թատրոնի խաղացանկը
Կապիտոլիումը Պատրաստվում Է Ընդունել Նեթանյահուին. Տեսանյութ

24-07-2024 | 18:53

Կապիտոլիումը պատրաստվում է ընդունել Նեթանյահուին. տեսանյութ
Ռուս Սապայի Մեքենան Պայթեցնողը Մեկնել Է Թուրքիա

24-07-2024 | 18:35

Ռուս սապայի մեքենան պայթեցնողը մեկնել է Թուրքիա
Բայրամովն Իսրայելցի Գործընկերոջը Ներկայացրել Է Հայ-Ադրբեջանական Հարաբերությունները

24-07-2024 | 18:11

Բայրամովն իսրայելցի գործընկերոջը ներկայացրել է հայ-ադրբեջանական հարաբերությունները

Նմանատիպ լուրեր

Ճապոնիա. 1880-ականներ

Միջազգային լուրեր

Calendar25-07-2024

Ադրբեջանը սպառնում է Հայաստանին

Պաշտոնական լուրեր

Calendar25-07-2024

Սպասվում են տեղումներ

Լուրեր

Calendar25-07-2024

Խաղաղության պայմանագրի Հայաստանի պատասխան առաջարկները մշակման փուլում են

Տարածաշրջանային լուրեր

Calendar25-07-2024

Տեսանյութ. Սելին Դիոնը՝ Փարիզի Օլիմպիական խաղերի բացման երգչուհի

Միջազգային լուրեր

Calendar25-07-2024

Գերմանիայի խոշորագույն օդանավակայանում ակտիվիստներն իրենց սոսնձել են թռիչքուղու վրա. չեղարկվել է մոտ 140 չվերթ

Միջազգային լուրեր

Calendar25-07-2024

ՀՀ-ի ամենամեծ շինարարական օբյեկտն է՝ 214 մլն դոլար արժեքով. Սանոսյանը՝ Ագարակ-Քաջարան 32 կմ հատվածի շինարարության մասին

Լուրեր

Calendar25-07-2024

500 միլիոն դոլարի սպառազինության հայ-իրանական գործարքի մասին տեղեկությունը կեղծ է

Տարածաշրջանային լուրեր

Calendar25-07-2024